Sommige raadsels zijn zo moeilijk dat je ze niet eens begrijpt wanneer de oplossing erbij staat. Dat gold ook voor de opgave van Hans Uitenbroek in het RSB kerstbulletin. Mogelijk lag het ook aan de prijs (een exemplaar van De Witte Leeuw) maar er is slechts 1 goede oplossing binnengekomen. Alleen Ben Sitton van sv Dordrecht bleek in staat om de stukken juist in te kleuren.
Gideon Husserl
Price, Israel Ring Tourney
1966 – 1971
Kleur de stukken
Wat was de laatste zet?
Oplossing:
De dame en toren d8 moeten van dezelfde kleur zijn, omdat anders beide koningen schaak staan. Één van de koningen staat dus in dubbelschaak. Het dubbelschaak kan niet ontstaan zijn doordat de toren en de dame een batterij op de koning vormden. De enige manier is een promotie tot toren op d8. De laatste zet was dus c7xd8T. Daaruit volgt dat Dc6, Td8 en Kd6 wit zijn en Kc8 zwart.
Nu de koningen gekleurd zijn is het duidelijk dat Tf6 en Pe8 wit zijn en b7 zwart, omdat anders voor de promotie een koning schaak stond.
Met een zwarte pion op b7 moet de loper op a8 door promotie zijn ontstaan en dus wit. Dat kan alleen via a7, waarna een andere witte pion a7 bezette.
Klaar? Nee, want welk stuk is er nu eigenlijk op d8 geslagen? Daarvoor gaan we eerst terug naar de stelling voor de promotie. Er stond toen een witte pion op c7 die promoveerde. Zwart heeft dus de zet ervoor gedaan. Uiteraard niet met de pion op b7, maar ook niet met de koning op c8. Op d7 zou de koning naast de witte koning staan, op d8 stond een zwart stuk en op b8 zou de zwarte koning in illegaal dubbelschaak hebben gestaan (pionnen a7 en c7). De laatste zet is dus gedaan met het stuk op d8. Met de pion op c7 kunnen toren, loper en dame alleen maar van d7 of e7 kunnen komen en in alle gevallen stond de witte koning dan schaak op het moment dat zwart aan zet was. Op d8 stond dus een zwart paard dat de zet ervoor van e6 kwam (niet van f7 wegens het schaak aan de witte koning). De laatste zet was dus pion c7 slaat paard d8 en promoveert tot toren. Ronald Damhuis
